Əli
54 yaş · Yanacaqdoldurma məntəqəsində işləyir
“Qaratəhlə mənim üçün sadəcə yaşadığım yer deyil. Bu, mənim həyatımın özüdür.”
Gürcüstandakı icmaların rəqəmsal yaddaşı
Qaratəhlə
Qaratəhlə (Karataklya) Gürcüstanda yerləşən, özünəməxsus dialekti və canlı şifahi yaddaşı olan icmadır. Bu sayt icmanın tarixi, dili, hekayələri və vizual yaddaşını qoruyan rəqəmsal arxivdir.
40 söz
Dialekt lüğəti
10+
Şifahi hekayə
200+
Vizual arxiv
20+
Səs yazısı
Müsahibələr
İcma yaddaşını qoruyan söhbətlər. Hər müsahibə kəndin keçmişi və bu günü arasında canlı körpü yaradır.
Müsahibə
Elman
50 yaş · Bakı Universitetinin müəllimi
“Mən iki ölkənin arasında qalmışam. Nə buradan gedə bilirəm, nə ora köçə bilirəm. Bu mənim seçimim deyil — bu dövrün mənə verdiyi taleddir.”
Fuad
66 yaş · Yanacaqdoldurma məntəqəsində işləyir
“Mən Qaratəhləliyəm. Bu birincisidir.”
Əsgər
47 yaş · Tbilisidə işləyir
“Tbilisidə yaşayıram, amma hər həftə sonu kəndə qayıdıram. Qohumlarım olmasaydı, bəlkə bu qədər tez-tez getməzdim.”
Zeynəb
55 yaş · Müəllimə
“Fənnimin saatları ildən-ilə azalır, amma nə qədər ki, bu məktəbdəyəm, öz dilimizi öyrətməkdən əl çəkməyəcəyəm.”
Həsən
70 yaş · Təqaüdçü
“Vaxtilə kəndimizdə iki zavod, bir ferma vardı, başqa kəndlərdən bura işə gəlirdilər. İndi torpaqdan başqa heç nə qalmayıb.”
Qaratəhlə haqqında
Qaratəhlə Gürcüstanın Kvemo Kartli bölgəsində, Qardabani bələdiyyəsinin ərazisində yerləşən yaşayış məntəqəsidir. Kənd Tbilisiyə yaxın məsafədə, Kür çayının sahilinə yaxın düzənlik ərazidə yerləşir. Coğrafi mövqeyi kəndin tarixən həm kənd təsərrüfatı, həm də regiondaxili əlaqələr baxımından əhəmiyyətli olmasına şərait yaradıb. Qaratəhlə Borçalı bölgəsinin tərkib hissəsi kimi formalaşıb və bu bölgənin etnik-mədəni ənənələrini qoruyub saxlayır.
Vizual yaddaş
Qaratəhlə icmasının vizual arxivi, məkan və gündəlik həyatdan görüntülər.
Küçələr və evlər
Məkanlar
Təpələr panoraması
Təbiət
İcma mərkəzi
Arxiv
Qaratəhlənin xronoloji tarixi
Bütün tarixI
Ehtimal olunan dövr
Erkən mərhələ — toponimin mənşəyi
«Tağla» adı ehtimal ki «tağ» (dağ) sözündən və ya qədim türk kökündən yaranıb. Bu, kənd adının XIX əsrdən daha qədim ola biləcəyini göstərir, lakin daha erkən yazılı qeyd hələ tapılmayıb.
II
XVIII–XIX əsrlər
Tağla mərhələsi
Qaratəhlə və Ağtağla əvvəllər vahid məntəqə — Tağla olub. Əhali artdıqca kənd iki yerə bölünüb; bu, Qaratəhlənin formalaşma dövrüdür.
III
XIX əsr
Rusiya imperiyası dövrü
XIX əsrdə bölgə Tiflis quberniyasının tərkibində idi. 1834-cü il xəritəsi ərazidə sabit yaşayışı təsdiqləyir; iqtisadiyyat maldarlıq, əkinçilik və sənətkarlıq üzərində qurulmuşdu.
VI
1991-ci ildən sonra
Müstəqil Gürcüstan
SSRİ dağıldıqdan sonra Gürcüstan müstəqillik qazanıb. 2002-ci il siyahıyaalmasına görə Qaratəhlədə ~2936 nəfər yaşayıb, ~98%-i azərbaycanlı idi — kimlik qorunub saxlanılıb.
V
1921–1991
Sovet dövrü
1921-ci ildən kənd Sovet Gürcüstanının kolxoz sisteminə daxil edilib. 1930–1960-cı illərdə məktəblər, yollar və mədəni obyektlər tikilib — infrastruktur bu dövrdə formalaşıb.
IV
XIX əsrin sonu – XX əsrin əvvəli
İnzibati qeydiyyat
Tiflis quberniyasının sənədlərində bölgə kəndləri rəsmi qeydiyyata alınıb. Kənd təsərrüfatı əsas iqtisadi baza, icma isə ailə-qohumluq və ənənəvi institutlar üzərində qurulub.
VII
XXI əsr
Müasir mərhələ
Bu gün Qaratəhlə Tbilisidən ~13 km aralıda, Qardabani bələdiyyəsindədir. Əsas məşğuliyyət maldarlıq, tərəvəzçilik və kiçik sahibkarlıqdır; kənd güclü azərbaycanlı icma ənənələrini qoruyur.
Dil və dialekt
İcmanın dialekti gündəlik danışıqda və ailə xatirələrində yaşayır. Səs arxivi və mini lüğət bu dil yaddaşını qorumağa xidmət edir.
Səs arxivi
- Şeirlər
- Nənə dilində xatirə
- Köhnə kənd mahnısı
Mini lüğət
çəkə
yüngül külək
darxa
dar küçə
qamışlıq
sulak ərazi
sənək
taxta dirək
yolça
kiçik cığır
Mədəniyyət xəritəsi — Qaratəhlə
Karataklya (Qaratəhlə), Qardabani rayonu · Gürcüstan
Karataklya, Qardabani · Mədəni obyektlər
- Qaratəhlə mərkəzi
- Məktəb
- Məscid
- Kənd administrasiyası
Material paylaş
İcmanın yaddaşını birgə toplamaq üçün foto, səs yazısı, hekayə və sənədlərinizi göndərə bilərsiniz. Məlumatlar yoxlanıldıqdan sonra arxivə əlavə olunur.
- Foto arxivləri və ailə albomları
- Şifahi hekayələrin yazılı və audio versiyaları
- Əlyazma sənədlər və köhnə məktublar
İcma yaddaşını birlikdə qoruyaq
Qaratəhlə icması üçün materialları paylaşın, arxivlərə töhfə verin və gələcək nəsillər üçün yaddaşı yaşadın.